Thiên Bình mở mùa quyết định: Cân nhắc ngành học phù hợp bằng trái tim, kỹ năng và 10 năm tới

Tuần này, nhiều gia đình có con em đang học cấp 3 chắc hẳn bắt đầu nghe thấy câu hỏi: “Vậy nên học ngành gì đây?”. Một số bạn có hai ba ngành trong đầu nhưng không quyết định được, một số bạn chọn theo bạn bè hoặc theo ý muốn của bố mẹ. Cô Proud đã từng xem tử vi cho nhiều người trong nhiều năm và cũng từng hướng nghiệp cho các em học sinh nhiều năm, nên xin mời các bạn cùng cân nhắc vấn đề này từng khía cạnh một, đừng để cảm xúc nhất thời dẫn lối.

Tình huống: Không quyết định được không phải vì bạn không giỏi

Những người không chọn được ngành thường có nhiều lựa chọn tốt, hoặc sợ chọn sai nên không dám chọn. Sự do dự này là chuyện rất bình thường. Điều có thể giúp ích là thay vì nói “trái tim mách bảo rằng…”, hãy tách các yếu tố ra để xem xét từng mục một.

Bước 1: Cân nhắc nhiều yếu tố dựa trên sở thích và kỹ năng thực tế

Hãy thử viết ra 2-3 ngành bạn quan tâm, sau đó chấm điểm từ 1-5 cho mỗi khía cạnh sau đây

• Sở thích: Nếu không ai bắt buộc, bạn có muốn đọc hoặc làm việc này trong thời gian rảnh không?
• Kỹ năng: Các môn học liên quan, chúng ta thường làm tốt hay học nhanh hiểu không?
• Cách học và cuộc sống khi đi học: Ngành này chú trọng học thuộc lòng, làm dự án, đi thực địa hay tính toán nhiều? Kiểu nào mà chúng ta chịu được và vẫn thấy vui?
• Con đường sau khi tốt nghiệp: Các nghề nghiệp có thể phát triển có đa dạng hay khá hẹp? Và chúng ta chấp nhận sự không chắc chắn đó đến mức nào?
• Điều kiện gia đình: Học phí, địa điểm và việc đi lại.

Đừng vội cộng điểm, hãy xem ngành nào có sự quan tâm cao nhưng kỹ năng còn thấp, nghĩa là có thể cần lập kế hoạch xây dựng nền tảng thêm. Còn ngành có kỹ năng cao nhưng sự quan tâm thấp, nghĩa là chúng ta có thể giỏi nhưng sẽ mệt mỏi về lâu dài. Ngành đáng để thử nghiêm túc là ngành mà cả sự quan tâm và kỹ năng đều không quá thấp.

Bước 2: Tự hỏi bản thân ở ba khoảng thời gian

Khi chỉ còn lại vài lựa chọn, hãy thử nhắm mắt lại và tự hỏi bản thân rằng, nếu chọn con đường này

• 10 ngày nữa, chúng ta sẽ cảm thấy thế nào? Nhẹ nhõm, hào hứng hay chỉ là đang trốn tránh áp lực từ những người xung quanh?
• 10 tháng nữa, chúng ta có thể sống với nội dung môn học và cuộc sống kiểu đó không? Những ngày mệt mỏi liệu có còn muốn học tiếp không?
• 10 năm nữa, công việc hoặc cuộc sống theo sau có phải là kiểu mà chúng ta hài lòng để gắn bó không? Không chỉ là nghe có vẻ hay ho.

Nếu cảm giác sau 10 ngày rất tốt, nhưng đến 10 tháng và 10 năm lại im hơi lặng tiếng, hãy nghi ngờ rằng chúng ta đang quyết định dựa trên cảm xúc hiện tại, ví dụ như sợ bỏ lỡ hoặc muốn làm hài lòng người khác.

Bước 3: Liệt kê “những điều không thể thiếu” và “giới hạn không thể chấp nhận”

Hãy viết rõ ràng chúng ta muốn gì từ việc học và cuộc sống sau khi học ít nhất 3 điều, ví dụ như được sử dụng sự sáng tạo, được ở bên mọi người hoặc có thời gian nghỉ ngơi. Sau đó, viết ra 1-2 giới hạn không thể chấp nhận, ví dụ như không muốn ở quá xa nhà hoặc không muốn làm công việc phải cạnh tranh áp lực liên tục. Tiếp theo, kiểm tra xem ngành nào vi phạm những giới hạn này. Ngành nào vi phạm giới hạn quan trọng thì nên loại bỏ trước, dù danh tiếng có tốt đến đâu.

Hướng sở trường dựa trên tử vi và thần số học: Là màu sắc bổ sung góc nhìn.

Về góc độ tử vi, ngày 17 tháng 10, Mặt trời chuyển vào cung Thiên Bình, có biểu tượng là cái cân, dùng làm thời điểm nhắc nhở bản thân cân nhắc trước khi quyết định là rất phù hợp. Còn ngày 16, sao Hỏa tạo góc tam hợp với sao Thổ, trong sách gọi là sức mạnh hành động kết hợp với tính kỷ luật. Có thể đọc cho vui rằng đây là giai đoạn thích hợp để bắt tay vào thu thập thông tin thực tế, thay vì giữ nỗi lo lắng trong đầu.

Nếu bạn muốn thử xem thế mạnh của mình dựa trên thần số học, hãy cộng các con số trong ngày sinh cho đến khi còn một chữ số. Người thuộc số 3 thường giỏi giao tiếp và sáng tạo, số 6 thường giỏi chăm sóc và kết nối mọi người, còn số 7 thường giỏi phân tích và nghiên cứu. Hãy coi đây chỉ là gợi ý về vai trò mà bạn có thể yêu thích, rồi thử so sánh với bảng điểm ở trên. Nếu khớp thì đó là động lực, còn nếu không thì hãy tin vào kỹ năng và sở thích thực tế của bản thân trước. Vận mệnh và con số chỉ là yếu tố tham khảo, không phải là phán quyết tương lai và không đảm bảo kết quả thi cử hay việc đỗ vào bất kỳ khoa nào.

2 bước có thể thực hiện trong tuần này

• Lập bảng cân nhắc các yếu tố trong 1 trang, điền 2-3 ngành bạn quan tâm, chấm điểm theo các tiêu chí trên, rồi viết ra những giới hạn mà bạn không thể chấp nhận ở cuối bảng.
• Trải nghiệm thử các ngành xếp hạng nhất và nhì, ví dụ như xem chương trình học và các môn học thực tế, xem video hoặc trò chuyện với các anh chị khóa trên, hoặc thử làm bài tập của các môn cơ bản trong ngành đó khoảng 1-2 tiếng rồi quan sát cảm nhận của bản thân.

Việc chọn ngành hoặc hướng học là một quyết định dài hạn. Bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo, không phải là quyết định cuối cùng. Bạn nên mang bảng đã lập đi thảo luận với giáo viên hướng dẫn và phụ huynh để kiểm tra các tiêu chí và thông tin mới nhất của từng cơ sở đào tạo cho chính xác, vì kết quả còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố mà không ai có thể đảm bảo được.